Tago / Xavfsizlik

Tog‘da xavfsizlik

Har bir chiqishdan oldin o‘qib chiqing. Tog‘da eng muhimi — uyga sog‘-omon qaytish.

Favqulodda raqamlar

Marshrut, qaytish vaqti va guruh tarkibini yaqiningizga yozib qoldiring. Belgilangan vaqtda qaytmasangiz, u 112 ga qo‘ng‘iroq qilsin.
Ob-havoni borish kuni uchun tekshiring. Momaqaldiroq yoki kuchli shamol kutilsa, chiqishni qoldiring.
Kuchingizga mos marshrut tanlang: masofa, ko‘tarilish va taxminiy vaqtga qarang. Qiyin marshrutga yolg‘iz chiqmang.
Telefonni to‘liq quvvatlang, powerbank oling, trekni oflayn saqlang. Tog‘da aloqa ko‘p joyda bo‘lmaydi.
Suv (kamida 2–3 litr), issiq qatlam, yomg‘irpo‘sh, bosh fonari va aptechka oling.

Erta chiqing va qaytish vaqtini oldindan belgilang. Shu vaqt kelganda cho‘qqiga yetmagan bo‘lsangiz ham orqaga qayting.
So‘qmoqdan chiqmang va guruhdan ajralmang. Eng sekin yuradigan odam tezligida yuring.
Momaqaldiroq boshlansa, tizma va cho‘qqidan darhol pastga tushing, yakka daraxt ostida turmang.
Tog‘ daryolaridan iloji boricha ertalab o‘ting: kunduzi qor erishi bilan suv ko‘payadi.
2500 m dan balandda bosh og‘rig‘i, ko‘ngil aynishi yoki kuchli holsizlik boshlansa, pastga tushing — bu tog‘ kasalligi belgilari.

Ba’zi tog‘ hududlari davlat chegarasiga yaqin joylashgan: chegara zonasiga kirish uchun ruxsatnoma kerak bo‘lishi mumkin. Chiqishdan oldin aniqlang.
Milliy bog‘ va qo‘riqxonalarda kirish tartibi va to‘lovlar bo‘lishi mumkin. Joyidagi qoidalarga amal qiling.
Olib borgan chiqindingizni o‘zingiz bilan qaytarib olib keting. Gulxanni faqat ruxsat etilgan joyda yoqing.

112 ga qo‘ng‘iroq qiling. Qayerdaligingizni (trek nomi, koordinatalar), nima bo‘lganini va necha kishi ekaningizni ayting.
Aloqa bo‘lmasa, balandroq ochiq joyga chiqing. Qo‘ng‘iroq o‘tmasa ham SMS ba’zan yetib boradi.
Adashsangiz, joyingizda qoling, issiq kiyining va telefon quvvatini tejang. Qidirayotganlarga turgan joy osonroq topiladi.